Psikiyatride Yasal Konular
- Suç işleme ile ilgili konular (Yeni Türk Ceza Kanunu)-Kamu düzenini bozmave suç işleme olasılığı ile ilgili sorunlar, suç işlemiş olma ve bunun değerlendirilmesi, ceza sorumluluğu.
- Medeni Yasa ile ilgili konular (Türk Medeni Kanunu)-Hukuki sorumluluk,evlenme boşanma.
Ruh Hastalarının Suç İşlemesi İle İlgili Konular
Toplumda ruh hastalarının suç işleme olasılığının daha yüksek olduğu düşünülür. Fakat araştırmalar sonucunda bunun bir yanılma olduğu, işlenen suçların dramatize edilmesi nedeniyle farklı yansıtıldığı gözler önündedir.
Kamu Düzenini Bozma ve Suç İşleme Olasılığı
Türk Ceza Kanunu’na Göre; Bir kimsenin işlemiş olduğu suçtan dolayı sorumlu tutulabilmesi için kişinin anlama ve isteme yeteneğinin olması gerekir. Bazı ruhsal bozukluklarda bireylerde bu kabiliyetin azaldığı veya mevcut olmadığı kabul edilmektedir.
Yasalara göre suç işleyen bir kişinin ceza görebilmesi için, yaş ve ruhsal-zihinsel-bedensel olarak belirli düzeye gelmiş olması, yaptığı eylemlerin anlamını ve sonuçlarını biliyor olması, işlediği eylemle ilgili olarak davranışlarını yönlendirmeyi biliyor olması ve kendine uygulanan cezadan olumlu dersler çıkarabilmesi gereklidir.
Farik ve Mümeyyizlik
Fark etme ve sorumlu olma anlamındadır. Bu yetenekler belirli yaşlarda oluşur. Ancak oluştuğunda birey bir suç karşısında yargılanabilir. Türk Ceza Kanunu’na göre 11 yaşını bitirmeden önce işlenen suçlara ceza verilmez. 12 yaşından gün alındığında, işlenen bir suçun farik ve mümeyyiz olabileceği kabul edilir. Farik ve mümeyyizlik, ergenlik olarak kabul edilen 15 yaşın bitimine kadar değerlendirilir. 16 yaşından gün almış çocuk için artık ceza sorumluluğundan söz edilir.
Ceza Sorumluluğu (Ehliyeti)
Bir kişinin, belirli bir tarihte, tam bir akli sağlık içinde ve gerçekleştirdiği suçun sonuçlarını değerlendirme yeteneğinin, kısaca bilinç ve eylem özgürlüğünün yerinde olması ceza sorumluluğu olarak adlandırılır.
Ceza sorumluluğunun olmadığı durumlar, yaş küçüklüğü, sağırlık dilsizlik, ruhsal bozukluklar.
Yaş Küçüklüğü
- 11 yaş altı ceza sorumluluğu yok
- 12-15 yaş arası farik ve mümeyyizlik. Ceza sorumluluğu yok.
- 16-18 yaş arasında ceza sorumluluğu var. (1/3 oranında azaltılarak)
- 19 yaşından sonra ceza sorumluluğu tam.
Sağırlık ve Dilsiz Çocuklar
- 15 yaş altı ceza sorumluluğu yok.
- 16-24 yaş arası farik ve mümeyyizlik. Ceza sorumluluğu yok.
- 25 yaşından sonra ceza sorumluluğu tam.
Ceza sorumluluğunun kalkmasına yol açan psikiyatrik hastalıklar
- Psikotik bozukluklar
- Duygulanım bozuklukları
- Organik bozukluklar
- Uyurgezerlik
Yeni Türk Ceza Kanununda Ceza Sorumluluğu İle İlgili Maddeler
- Akıl Hastalığı
YTCK Madde 32-(1): Akıl hastalığı nedeniyle, işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayamayan veya bu fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneği önemli derecede azalmış olan kişiye ceza verilmez. Ancak, bu kişiler hakkında güvenlik tedbirine hükmolunur.
YTCK Madde 32-(2): Birinci fıkrada yazılı derecede olmamakla birlikte işlediği fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneği azalmış olan kişiye, ağırlaştırılmış müebbet cezası yerine 25yıl, müebbet hapis cezası yerine 20 yıl hapis cezası verilir.